Լրացուցիչ աշխատանք

ա) հյուրընկալ, անակնկալ, դյուրընկալ, առնչվել, երկնչել, խոչընդոտ, ակնթարթ, դասընթաց, մթնկա, անընթեռնելի, խոյընթաց, չըմբռնել, նախընտրել, սրընթաց, խաղընկեր, ձեռնտու, ըմպելիք, առընթեր, ակնդետ, դյուրընթեռնելի, չընկնել, անըմբռնելի, դրմբոց, օրընդմեջ, այլընտրանք, ճեպընթաց, անընդունակ, ակնբախ, ընթանալ, զուգընթաց, համընկնել, չընդդիմանալ, երկընտրանք, կորնթարդ, համընթաց, գահընկեց, գիրկընդխառն, գմռսել, ընթերակա, ինքնըստինքյան, չընկճվել, ամենաընտիր, մթնշաղ, անընդունելի, անընդմեջ, որոտընդոստ, ձկնկիթ, ամենաընդունակ, հոտնկայս, անընդհատ, չընդունել, ընկրկել, ընչացք, մերթընդմերթ, գույնզգույն, գործընկեր, դյուրըմբռնելի, հետզհետե, մեջընդմեջ, չըմբոշխնել, վերընթաց, ընձուղտ, մակընթացություն. օրըստօրե, արագընթաց, դասընկեր, ամենաընդունելի, լուսնկա, վերընձյուղվել։

բ) Դասընկերներով անակնկալ մի որոշում կայացրինք՝ արշավ կազմակերպել դեպի Մայմեխի կատարը և ամրացնել հայոց եռագույնը։ Ակնթարթորեն ընդունված որոշումը բոլորիս ոգևորեց։
Վերընթաց ճանապարհն անցնում էր որոտընդոստ գետակին զուգընթաց։ Ծառերը մթնկա անտառում թվում էին գիրկընդխառն կերպարանքներ և անըմբռնելի երկյուղով լցնում մեր սրտերը։ Վերելքը դժվարին էր․ բայց, ինքնըստինքյան հասկանալի է, որոշեցինք հաղթահարել խոչընդոտները և չընկրկել։ Լուսընկան նոր էր անհետացել երկնակամարից, երբ հասանք հովվական վրանների, որտեղ մեզ հյուրընկալեցին ջերմորեն։ Նախընտրեցինք չհանգստանալ և ոտքի վրա մի-մի բաժակ կաթ ըմպելով՝ առաջ րնթացանք։ Կորնթարդ բլրակները թվում էին անվերջանալի։ Որքան բարձրանում էինք, սրընթաց գետակի ջրերն ավելի զուլալվում էին, և մենք մերթընդմերթ տեսնում էինք արևի տակ ցոլացող կարմրախայտ ձկներին. որոնք, ասում են, ձկնկիթ են դնում բարձր, անմատչելի ակունքներում։ Հետզհետե օրը ցրտեց, և դաշտային բուսականության փոխարեն մեր առջև փռվեցին ալպյան գույնզգույն ծաղիկներ։
Վերջապես սարի կատարին ենք։ Ակնդետ նայում ենք հրաշալի բնապատկերներին և սքանչանում։

Ը-ի ուղղագրությունը

  1. Ընկեր, ընթերցել, ընթանալ, ընտրել բառերով կամ նրանց արմատներով 2-ական բառ կազմիր:
  2. Ընկեր-ընկերություն, ընկերեկան
  3. Ընթերցարան-ընթերցարան, ընթերցանություին
  4. Ընթանալ-արագաընթաց, ճեպընթաց
  5. Ընտրել-ընտրակաշարք, հատընտիր, ազգընտիր
  1. Որտեղ անհրաժեշտ է, գրիր ը տառը: Բառարանի օգնությամբ բացատրիր և սովորիր քեզ անծանոթ բառերը:

Հյուրընկալ, անակընկալ, անընկալելի, ակնբախ, ձկնկիթ, սրընթաց, ճեպըթաց, ինքնըստինքյան, կորթարդ, մթնկա, հատընտիր, գույնզգույն, անստորագիր, հետհետե, ակնդետ, խոչընդոտ, անընդմեջ, ակնթարթ, մակընթացություն, մթնշաղ, ազգընտիր, վայրընթաց, զուգըթաց:

3.Լրացրու բաց թողած տառերը:

Աշուն է, զովաշունչ ու պայծառ մի ոսկեփայլ աշուն, ինչպիսին լինում է Արարատյան դաշտում: Ողկույզներով ծանրաբեռնված խաղողի այգիները փայլփլում են խայտաբղետ գույներով: Ծիրանագույն դեղձը, բուրումնավետ սերկևիլը ժպտում են իրենց երփներանգ սաղարթների գրկում: Ամենից գեղեցիկը թերևս արծաթազօծ փշատենին է՝ թավշապատ տերևներով, յուրօրինակ պտղով: Նրանց խիտ շարքերը ձգվում են ընդարձակ այգիների երկայնքով, ասվալտապատ ճանապարհների եզրերով:

Հավելյալ առաջադրանք

Դողէրոցք, էջանշան, պատնեշ, գոմեշ, վայրէջք, Էջմիածին, վերելք, առերևույթ, ելևէջ, երակ, առԷջ,  բազկերակ, էական, ելակ, ամենաէական, ամենաերկար, էլեկտրաէներգիա, ելարան, ստորերկրյա, վերելակ, հնեաբան, առերես, աներևակայելի, մանրէաբան, էակ, Սևանհէկ, Վարդգես, բազմերանգ, մանրէ, ծովեզր, լայնէկրան, պնդերես, որևիցե, Երևանջէկ, հրեշ, տիեզերք, մեջք, եգիպտացորեն, ինչևէ, ողբերգակ, ինչևիցե, ամենաէժան, խուռներամ, երբևէ, աշտե, եկեղեցի, եղերերգ, վերերկրյա, որևէ, գրեթե,  միջօրե, անէ, աներկբա, երբևիցե, կիսաեփ, չէի, չէիր, չէինք, չէր, էլեկտրաեռակցել, երփներանգ, գետեզր, նրբերշիկ, աներևույթ, ցայգերգ, աներկյուղ, նորեկ, առօրեական, այժմէական, պաշտոնեական, լայնեզր, հովեկ:

Միջօրե էր, աներևակայելի շոգ: Վարդգեսը, որ երկար տարիներ  չէր եղել հայրենի  գյուղում, նորեկի անհագուրդ հետաքրքրությամբ զբոսնում էր հարազատ վայրերում:  Վերելքներով ու վայրէջքներով ելևէջող  ճանապարհը ծանոթ էր նրան: Ահա երփներանգ դաշտերը, որտեղ արածում են գոմեշների նախիրները, Սևանհէկը որ առատ  էլեկտրաէներգիա է մատակարարում շրջակա գյուղերին, լսվում է ծաղիկների առէջներից  նեկտար հավաքող մեղուների բզզոցը: Ճանապարհից աջ` գետեզրին, հնեաբաններ են աշխատում, որոնք մանրէաբանի բծախնդրությամբ զննում են  ինչ-որ պեղված բեկորներ: Առօրեական հոգսերով, կարևոր և անէական հարցերով տարված՝  տասը տարի չէր այցելել մանկության բնօրրանը և այժմ դողէրոցքով բռնվածի պես տենդագին  դիտում էր շուրջբոլորը: Երբև. մտածե՞լ էր, թե այսքան աներկբայորեն կապված է հայրենի գյուղին, երբևիցե անդրադարձե՞լ  էր, թե որքան ձգող է ծննդավայրը:

 Ինչևիցե, կտրելով բազմերանգ ծաղիկներով պատված բլրակը, հասավ արգավանդ անդաստաններին:

Է-ե-ի ուղղագրությունը

1.Լրացրեք Ե կամ Է:

Լայնէկրան, հնէաբան, ծովեզր, վայրէջք, երփներանգ, նորեկ, մանրէ, էջանշան,  որևիցէ,  գոմեշ,  վերելակ,  մեջք,  բազմերանգ,  երբևիցե,  որևէ, էջ, ամենաէժան, չէինք,  էկրան,  Էջմիածին,  չեմ,  էլեկտրաէներգիա, էներգիա, մեխակ, հրեշ,  նրբերշիկ, ամենաերկար, եգիպտացորեն, զարկերակ:

2.Մարդկանց անուններ գրիր, որոնք սկսվում են Ե-ով և Է-ով:
էմմա,Ելա,Եվա,Էմիլ,Եզոթպոս

3.Բաց թողնված տեղերում գրիր է կամ ե:

զարկերակ, սկզբից ևեթ, ստորերկրյա, հնէաբան (հնէաբան նշանակում է անհետացած հնագույն կենդանիների և բույսերի ուսումնասիրությամբ զբաղվող մարդ), երբևիցե, որևէ, էլեկտրաէներգիա, մանրէաբան, չէր ուզում, չեմ ուզում, կինոէկրան, ամենաէժան:

4.Տրված բառերը դասավորիր ըստ իմաստների:

ելակ, գոմեշ, եգիպտացորեն, եղինջ, երինջ, երեքնուկ, եզ, եղջերու, եղրևանի, եղևնի, երիցուկ, եղնիկ, եղեգ:

կենդանիներ-գոմեշ, երինջ, եզ, եղջերու, եղնիկ:
բույսեր-ելակ, եգիպտացորեն, եղինջ, երեքնուկ, եղրևանի, եղևնի, երիցուկ, եղեգ:

5. Գրիր տրված բառերի հականիշները:

արու, մուտք, թանկ, դժբախտ, վերելք, հայտնվել

Արու-էգ

Մուտք-ելք

Թանկ-էժան

Դժբախտ-բախտավոր

Վերելք-վայրէջք

Հայտնվել-անհետանալ

6. Մեկական բառ կազմիր` երգ, երանգ, եզր, եղբայր արմատները դնելով բառի սկզբում և վերջում:

Օրինակ` եփ-եփել, կիսաեփ

Երգ-երգչախումբ, սիրերգ

Երանգ-երանգաշատ, բազմերանգ

Եզր- եզրագիծ, մայթեզր

Եղբայր- եղբայրասեր, հորեղբայր

7. Առաջադրանք 1-ից ընտրիր 10 բառ և կազմիր բառակապակցություններ:

8. Առաջադրանք 3-րդից ընտրիր 5 բառ և կազմիր նախադասություններ:

Սկզբից թեթ ես կատարեցի առաջին առաջադրանքը:

Ես կինոէկրոն տեսա:

Ես չեմ ուզում առավոտյան քնիցս արթնանամ:

Աշնանը մրքերը ամեժաններն:

Ընկերս այսօր չէր ուզում դպրոց գար:

Հասարակական կազմակերպություն

 Սահմանել հասարակական կազմակերպություն հասկացությունը
Հասարակական կազմակերպությունը շահույթ ստանալու նպատակ չհետապնդող, ոչ առևտրային կազմակերպության տեսակ :

Սահմանել պետական կազմակերպություն հասկացությունը
Պետական կազմակերպությունը շահույթ ստանալու նպատակ չհետապնդող, իրավաբանական անձի կարգավիճակ ունեցող ոչ առևտրային կազմակերպություն է։

Թեմա 4. Հայաստանի առաջին հանրապետությունը․

Առաջադրանք.
1. Նկարագրե՛ք Հայաստանի առաջին հանրապետության պետական կարգը, իշխանության մարմինները՝ համեմատելով այն ներկայիս ՀՀ պետական կարգի և իշխանության մարմինների հետ: Ի՞նչ նմանություններ և տարբերություններ եք տեսնում դրանց միջև:

Կառավարության ստեղծումից հետո ձևավորվեց  բարձրագույն օրենսդիր մարմինը` խորհրդարանը , դատական մարմինը՝  սենատը, գավառային, քաղաքային և համայնքային մարմինները , ինչպես նաև բանակը մեկ դիվիզիայով /16 հազար/ , հետո մինչև 1920 թ հասավ 40 հազարի ։
1918 թվականին պետականության վերականգնումից հետո Հայաստանում հաստատվել է կառավարման հանրապետական համակարգ՝ ժամանակ առ ժամանակ լինելով  խորհրդարանական, նախագահական, կիսանախագահական։

1918թ – 80 պատգամավորներից բաղկացած ընտրովի խորհրդարան,  չորս նահանգներ` Արարատյան, Շիրակի, Վանանդի և Սյունիքի , վարչապետ , 4 նախարարություն/ ՆԳ,ԱԳ, Ելևմուտքի, Ռազմական/։
2023թ – 106 պատգամավորներից բաղկացած Ազգային ժողով ,10 մարզեր, 12 նախարարություն

2. Ներկայացրե՛ք Հայկական անկախ պետականության ստեղծման պատմական նշանակությունը՝ կապելով մերօրյա իրականության հետ

Հայաստանի անկախության հռչակումը նոր դարաշրջան է բացում հայ ժողովրդի պատմության մեջ ։ Ստեղծվում է պայմաններ ազգային վերածնության ու զարգացման համար։ Կարճ ժամանակամիջոցում Հայաստանը դառնում է կազմակերպված պետություն ։
Ներկա ժամանակներում մենք ունենք նույն խնդիրները ՝ երկիրը անկախ և ինքնիշխան պահելու հարցում ։


Վանո Սիրադերյան մտքեր

Երբ ուրանում են գլխավորը, մանր բաները շատանում են:
Դա դրանից է լինում որ անցնելու ճանապարհը երկար է և ամեն անգամ ինչ-որ նոր բարձրունքը հաղթարելուց հետո նոր բաները ավելի շատ են դառնում:
Եթե ապրել լինում է գրեթե առանց փողի, ինչու՞ պիտի չապրվեր բոլորովին անփող:
իմ կարծիքով դա սխալ է, որովհետև ինչու չլավացնել կյանքը:Բայց մյուս կողմից էլ դա ճիշտ է, որովհետև դու կունենաս տուն,ուտելիք իսկ հարուստ մարդը կունենա ուղակի ավելի լավ տեսակը:
Քեզ մի քիչ էլ թաքուն պահի: Բարձր մնա, սիրտդ խալու պես ոտների տակ չփռես:
Քո պատիվը մի գցի, որովհետև ամեն մարդու ճանապարհ ուրիշ է և եթե քո ճանապարհին ընկած ամեն դժվարությանը ուշադրություն տալ պետք չէ:

English

word/noun phrase/verb phrasetranslationexplanation
…  somebody at something
E.g. We … our opponents at football
hաղթել, պարտության մատնել, ծեծելto defeat someone in a game, competition, election or battle
 board gameսեղանի խաղany game in which you move objects around on a special board
 Captainավագthe person who is in charge of a team or organization
 to challange sameone
մարտահրավեր նետել
to invite someone to compete or fight
 Challangeմարտահրավերsomething that needs a lot of skill, energy and determination to deal with or achieve
 championeչեմպիոնsomeone who has won an important competition, especially in sport
 խաբել, խարդախելto behave dishonestly or to not obey rules
 դասական երաժշտությունserious music that is played on instruments, such as the piano and the violin
 ակումբ, մարզական ակումբan organization for people who take part in a particular activity, or the building that they use
 մարզիչsomeone who trains a sports player or team
 մրցույթan organized event in which people try to win prizes by being better than other people
 համերգan event at which an orchestra, band or musician plays or sings in front of an audience

e.g. France …ed Italy 3-1.
1. հաղթել, պարտության մատնել,
2. ձախողել, տապալել
to win against someone
 defeatպարտությունfailure to win a competition or to succeed in doing something
 entertainmentհետաքրքրաշարժ, զվարճալիenjoyable or interesting
 folksmusicժողովրդական երաժշտությունtraditional music from a particular country or region, or music played in a traditional style
 clabխումբa small set of musicians who play pop music
 Gymմարզասրահ, դահլիճa room or club with equipment for doing physical exercises
 to have funզվարճանալget enjoyment from an activity that is not important or serious
 to intereestհետաքրքրելto make someone want to know about or to take part in something
 հետաքրքրությունan activity that you enjoy doing when you are not working
 անդամsomeone who belongs to a group or an organization, a trade union member
 հակառակորդ, ընդդիմադիրsomeone who is competing against you
 կազմակերպել, ստեղծելto prepare or arrange an activity or event
 հաճույք, վայելք, բավականությունa feeling of happy satisfaction and enjoyment
 մրցավարsomeone whose job is to make sure that players in a game obey the rules
 ռիթմa regular pattern of sounds in music
 ռիսկի դիմել, խիզախելto do something although you know that something that is bad could happen as a result
 ռիսկ, խիզախումthe possibility that something unpleasant or dangerous might happen
 գոլ խփելto get a point in a game or sport
 հաշիվ
nil-զրո
the number of points that someone gains in a game or test
 երկրպագու լինելto like a particular sports team and always want them to win
 աջակցություն, օգնությունhelp that you give to a particular idea, organization, etc.
 թիմa group of people who play a sport or game against another group
 մարզել, վարժեցնելto practice a sport regularly before a match or competition
 տեսախաղ, վիդեո խաղa game in which players use electronic controls to move images on a television or computer screen

Անհատական աշխատանք

ա) քիմիական տարրի նշանըN բ) կարգաթիվը, միջուկի լիցքը՝ Z =.. կարգաթիվը՝ 7, Z=7
գ) ատոմի բաղադրությունը (պրոտոնների, նեյտրոնների, էլեկտրոնների թիվը) `պրոտոններ (p)=էլեկտրոններ(e)=7, նեյտրոններ(n)=7
դ) պարբերության համարը, լրիվ լրացված էներգիական մակարդակների թիվը — ազոտը գտնվում է Մենդելեևի պարբերական համակարգի երկրորդ պարբերությունում

ե) խմբի համարը, ենթախումբը (գլխավո՞ր է, թե՞ երկրորդական), արտաքին

էներգիական մակարդակում էլեկտրոնների թիվը ` ազոտը գտնվում է 5-րդ A(գլխավոր) խմբում, էլեկտրոնների թիվը(e)=5

զ) էլեկտրոնների բաշխումն ըստ էներգիական մակարդակների—-

է) էլեկտրոնային բանաձևը (էլեկտրոնների բաշխումն ըստ էներգիական մակարդակների և ենթամակարդակների)` 1s 22s 22p 3

ը) ո՞ր հատկություններն են ավելի ուժեղ արտահայտված` մետաղակա՞ն, թե՞ ոչ մետաղական՝ ոչ մետաղական

թ) ինչպիսի՞ պարզ և բարդ նյութերի օրինակներ գիտեք, որոնց բաղադրության մեջ առկա է այդ տարրի ատոմներ`

ժ) Կատարեք հաշվարկներորոշեք այդ տարրի մեկ ատոմի զանգվածը mo (գ),տարրի առաջացրած օքսիդի հարաբերական մոլեկուլային զանգվածը`Mr, տարրերի զանգվածային հարաբերությունները, զանգվածային և մոլային բաժինները օքսիդում։

Ազոտի օքսիդի հարաբերական մոլեկուլային զանգվածը ՝

Mr(NO)=Mr(14+16)=30

Mr()=Mr(2*14+16)=44

Mr(

Mr(=(214+516)=108

Mr()=(214+316)=76


2.Բնության մեջ տարածվածությունը(ինչպիսի միածությունների ձևով)
3.Ֆիզիկական,քիմյական(ռիակցյանները այսինքն փոխազդեցիությունը պարզ և բառդ նյութերի հետ),ֆիզիոլագիական հատկությունները

4.Ստացումը լաբարատորյաում և արդյունաբերության մեջ:

թեթս

ամենաորակյալ
անողնաշար
անողորմ
անորսալի
առօրյա
արծաթազոծ
լացուկոծ
կրկնօրինակ
հայորդի
հնոտի
հնօրյա
հօգուտ
հոծ
հօդս
մեղօրոր
նրբորեն
չարորակ
միջօրեն
ընդօրինակել
գանգոսկր
շորորալ
միօրինակ
չոկտագործել
չվոգևորել
տնօրեն
պարզորոշ
սնոտի
տրտմօրոր
փորձանոթ
քեռորդի
օրեցոր
օրըստօրէ
օրան
օթոց


է-ե