47. Նախադասության բառերից որը հնարավոր է՝ փոխարինի՛ր հոմանիշներով:

Օրինակ՝

— Արքա՛, անկարելի է քո կամքը կատարել, մեկ այլ բան կարգադրի՛ր:

— Թագավո՛ր, անհնար է քո ցանկացածն անելը, մի ուրիշ բան պահանջի՛ր:

Թագավորի դեմքը տեսնելու համար էր այդքան երկար ճանապարհը կտրել:

Երեխաներն իրենց համար պարում էին, հետո շրջվում, իրենք իրենց ծափ տալիս ու ուրախանում, աշխարհքով մեկ լինում:

Լուսանում է. սարի ետևից դուրս է գալիս արեգակը:

Մի գարնան երեկո բակում նստած խոսում էինք :

— Թե ցանկանում եք, որ չմահանամ,- ասում է թագավորը,- գնացե՛ք ու անմահական ջուրը բերե՛ք, որ ըմպեմ ու ոտքի կանգնեմ տեղիցս:

48. Ընդգծված բառերը փոխարինի՛ր տրված հոմանիշներից մեկով:

ա) Խոցված, սրահարված, սվինահարված, նեղացած, վշտացած:

Խոցված ընկավ ձիուց ու օգնություն կանչեց:

Ծաղրուծանակից վշտացած հեռացավ ու որոշեց այդ մասին էլ ոչ մեկի հետ չխոսել:

բ) Տիրանալ, սեփականել, նվաճել, հրպուրել, հմայել:

Երիտասարդի անկեղծ ժպիտն ու համարձակ խոսքերը նրան հմայեցին:

Որոշել էր անպայման նվաճել այդ բերդը, որտեղ երկրի ողջ հարստությունն էին պահել:

գ) Բարձրացնել, վեր հանել, ոտքի հանել, հաստատել, կերտել, շինել, կառուցել, կասեցնել, դադարեցնել:

Այս պատվանդանի վրա հուշարձան են բարձրացնել:

Էլեկտրական լարերի համար այստեղ մի սյուն են շինել:

49. Կետերի փոխարեն հերթով գրի՛ր տրված բառերը: Բացատրի՛ր ստացված նախադասությունների իմաստային տարբերությունները կամ նրբերանգները:

Հիվանդության … (շնորհիվ, պատճառով, պատրվակով) դասի չգնաց:

Տղան լավ էր զգում, որ կարողացավ ընկերներին … (պահպանել, պաշտպանել):

Ո՞վ քեզ … (մղեց, դրդեց) այդ արարքին:

… (թողեց, լքեց) իր հոտն ու գնաց լույսի ուղղությամբ:

50. Կետերի փոխարեն հերթով գրի՛ր տրված հոմանիշները: Բացատրի՛ր ստացված նախադասությունների իմաստային տարբերությունները կամ նրբերանգները:

Գնում էր կախարդական մատանին (փախցնելու, գողանալու):

Այս ձողը (ծռի՛ր, թեքի՛ր, խոնարհի՛ր):

… (ուզում, ցանկանում, տենչում, մաղթում) ենք, որ մեր քաղաքը միշտ մաքուր ու գեղեցիկ տեսնենք:

Ինչ ուզում ես՝ (գրիր, շարադրիր, փորագրիր, գրի առ), ես կկարդամ:

Мой день начался с заварка , это был 164 день апокалипсиса .У нас закачивались припасы и мы решили что я мой друг пойдём за припасами . Это вирус был очень заразным ,мы увидели одного зараженного который бежал к нам , мы сбежали в здание и там мы нашли дробовик и немого еды но мы были в ловушке они окружили здание мы не растравились решились золистей на крышу и там мы нашли там кант и по этому канату мы пришли на базу , и наш друг заделал протвайадие им смогли спасти планету.

1. Վ․ Տերյանի «Մթնշաղի անուրջներ»  շարքից ընտրի՛ր քեզ ամենից շատ դուր եկած մեկ/մի քանի բանաստեղծություն և պատրաստի՛ր տեսանյութ կամ ձայնագրություն:

Բյուր մարդոց մեջ,
Պաղ մարդոց մեջ,
Որպես տրտում
Անապատում —
Մենակությո՜ւն,
Մենակությո՜ւն…

Ախ, այս տրտում,
Երկրի ցրտում
Անլուր ընկան,
Անխոս հանգան
Երկնքի հուշ
Երգերս անուշ։

Եվ իմ հոգում,
Ցուրտ ու միգում,
Խինդը մեռավ,
Բախտը մարավ
Անվերադարձ,
Անվերադա՜րձ…

Ձայնագրություն

2. Քո ընտրությամբ մեկ բանաստեղծություն անգիր սովորի’ր։

Ցրտահա՜ր, հողմավա՚ր.
Դողացին մեղմաբար
Տերևները դե ղին,
Պատեցին իմ ուղին…

Ճաճանչները թոշնան…
Կանաչներիս աշնան —
Իմ խոհերը մոլար՝
Ցրտահա՜ր, հողմավա՜ր…

Կրակներըս անցան,
Ցուրտ ու մեգ է միայն.
Անուրջներըս երկնածին
Գնացի՜ն, գնացի՜ն…

Դասի հղում։

1․ Քարտեզի վրա նշել նավթ, գազ և ածուխ արդյունահանող առաջատար երկրները: 

2․ Ի՞նչ դեր ունի վառելիքաէներգետիկ արդյունաբերությունը տնտեսության զարգացման գործում:
Այս ճյուղը վերաբերվում է արդյունաբերության բոլոր ենթաճյուղերին՝ տրանսպորտին, գյուղատնտեսությանը եւ սպասարկման ոլորտին՝ մատակարարում է էլեկտրաէներգիա եւ վառելիք, իսկ քիմիական արդյունաբերությանը` հումք:
3․ Որո՞նք են վառելիքաէներգետիկ արդյունաբերության զարգացման նախադրյալները: 
Նախադրյալներն են վառելիքի մեծ պաշարները և ՋԷԿ, ԱԷԿ, ՋրԷԿ կառուցումները:

4․ Ուրվագծային քարտեզի վրա նշե՜լ էլեկտրաէներգիայի արտադրությամբ հարուստ երկրները։

Թթվածինը երկրագնդի վրա ամենատարածված տարրն է: Երկրակեղևում այդ տարրի զանգվածային բաժինը 47,2 % է: Բնության մեջ թթվածին տարրը հանդիպում է  երեք կայուն իզոտոպների ձևով`  016(99,8%),  017և0:18

Թթվածին տարրի բնութագիրը`

Հայերեն անվանում	Լատիներեն անվանում	Քիմիական նշան	Քիմիական  նշանի արտասանություն	Հարաբերական ատոմային զանգված (Ar)	Օքսիդացման աստիճանըմիացություններում
Թթվածին	Oxygenium	Օ	Օ	15,999416	Հիմնականում՝ −2,պերօքսիդներում՝ −1,ֆտորի հետ միացություններում՝ +1 և +2

Թթվածինը պարբերական համակարգում գտնվում է երկրորդ պարբերության Vl խմբի գլխավոր ենթախմբում: Կարգաթիվը  8 է, միջուկի լիցքը՝ +8: Թթվածնի ատոմում առկա 8  էլեկտրոնները ըստ էներգիական մակարդակների բաշխված են հետևյալ կերպ՝ առաջին մակարդակում` 2 էլեկտրոն, իսկ երկրորդում (արտաքին)` 6:  6 էլեկտրոններից միայն երկուսը զույգված չեն: Ատոմին չի բավականացնում ընդամենը 2 էլեկտրոն մինչև կայուն օկտետի առաջացումը:

Թթվածինը  միացություններում երկվալենտ է:Թթվածինը մտնում է բոլոր այն նյութերի բադադրության մեջ, որոնցից կազմված են կենդանի օրգանիզմները, օրինակ, մարդու օրգանիզմը պարունակում է մոտավորապես 65 % թթվածին։

Առաջադրանքներ

1) Հաշվեք.

ա) 68 · 48 + 68 · 52=68(48+52)=6800;          զ) 59 · 37 + 59 · 63=5900;

բ) 87 · 29 + 87 · 71=8700;           է) 17 · 73 − 63 · 17=170;

գ) 382 · 500 − 400 · 382=38200;   ը) 756 · 350 + 756 · 650=756000;

դ) 352 · 18 : 9=704;                  թ) 748 · 36 : 18=1516;

ե) 126 · 96 : 32=678;                ժ) 172 · 256 :128=344

2) Թվային արտահայտությունը ներկայացրեք հնարավորինս մեծ թվով 1-ից տարբեր արտադրիչների արտադրյալի տեսքով.

ա) 40 · 24=240*4;          բ)12 · 25=6*50;

գ) 164 · 125=41*500;       դ) 112 · 147=16*1029:

3) Պարզեք՝ հետևյալ թվերը բաղադրյալ են, թե պարզ.

ա) 89, 123, 279; բ) 335, 642, 601:

4) Արտադրյալը գրեք աստիճանի տեսքով.

ա) 2 · 2 · 2 · 2=2⁴;    բ) 2 · 2 · 22 · 2=2³*22;

գ) 3 · 32 · 3=3²*32;        դ) 22 · 23 · 23 · 22=22²*23²

Լրացուցիչ առաջադրանքներ*

5) Գրեք 10 աստիճանի տեսքով.

ա) 10=10;                       բ) 100=10²;                  գ) 1000=10³

դ) 1 000 000=10⁶;            ե) 1 000 000 000 000=10¹²;

զ) Թիվը, որը բաղկացած է 1-ից և երեսուն զրոներից:10³⁰

6) Տրված թվային արտահայտությունը ներկայացրեք մի որևէ բնական թվի քառակուսու տեսքով.

ա) 32 · 2=8²;          բ) 8 · 2=4²;

գ) 42 · 4=;           դ) 34 · 42:

40.Բացատրի՛ր, թե ընդգծված բառը նախադասություններից յուրաքանչյուրի մեջ ի՞նչ իմաստով է կիրառված:

Ինչո՞ւ  էր այդքան կոպիտ քանդակ առել: փոխաբերական- անհարթ, տգեղ

Կոպիտ է խոսում ընկերների հետ: կոշտ

Շատ կոպիտ դեմք ունի: տգեղ

Մեր նոր ընկերուհուն Նազելի են կոչում: անվանում

Եվ սրան էլ իմաստուն են կոչում: համարում

Ի՞նչ ասում էին ,սուս ու փուս կատարում էր: առանց վիճելու

Իմ գործը կատարեցի, կարո՞ղ եմ հեռանալ: ավարտել

Որոշումը որ չկատարի, չի հանգստանա: չիրակացնի

Բազում հարցերին մի ձևով էր պատասխանում,լռում էր: չէր խոսում

Դեռ լռում եմ,որ տեսնեմ, թե մինչև երբ է չարություն անելու: համբերել

Արձագանքները լռեցին: դադարեցին

Ափսեները դրեց պահարանում: տեղավորել

Եկան ու իր օրենքը  դրեց: հաստատել

Ձեռքի գիրքը մի կերպ  դրեց լիքը լցրած պայուսակի մեջ ու դուրս եկավ: խցկել

41.Լեզու բազմիմաստ  բառը նախադասությունների մեջ գործածի՛ր  քեզ հայտնի բոլոր իմաստներով: Որտեղ տրված բառը փոխաբերական իմաստով է գործածված, ընդգծի՛ր:
Աղվեսի լեզու ունենալ:
Լեզուդ քեզ պահիր:
Չար լեզուները անիմաստ լուրեր էին տարածում :

42.Օդ  բազմիմաստ  բառը նախադասությունների մեջ գործածի՛ր  քեզ հայտնի բոլոր իմաստներով: Որտեղ տրված բառը փոխաբերական իմաստով է գործածված, ընդգծի՛ր:
օդ ցնդել, օդով սնվել ,օդը ծանր

43.Երես  բազմիմաստ  բառը նախադասությունների մեջ գործածի՛ր  քեզ հայտնի բոլոր իմաստներով: Որտեղ տրված բառը փոխաբերական իմաստով է գործածված, ընդգծի՛ր:
աներես մարդ,սևերես անել,

Հոմանիշներ

44. Ընդգծված բառերի և բառակապակցությունների փոխարեն գրի՛ր տրված հոմանիշները:

Հայտնվի, պարզապես, գահավիժում էր, զմրուխտ, դեգերում են, վայրը, անցնելու, անընդհատ,կտրվի, կաթիլ, վառվում են, գնալ, սքանչացել էին:

Մի  անգամ Սահարայի բեդվին ցեղերի մի քանի առաջնորդներ Փարիզի մոտ մեծ ջրվեժ տեսան:Սովորական ջրվեժ էր,որ բյուրեղապակե  կոթողի նման գահավիժում էր ցած:

Բայց բեդվինները սքանչացել էին:

Անապատում մարդիկ քանի՜ օր են դեգերում ջրհորին հասնելու համար: Քանի՜ ժամ են փորում անընդհատ փլչող ավազը, մինչև որ  փոսի հատակին ջրիկ ցեխ հայտնվի:

Ջրի ամենափոքրիկ կաթիլներից անգամ հողի վրա վառվում են խոտի զմրուխտ կայծերը: Երբ մի տեղ անձրև է գալիս, ամբողջ Սահարայից մարդիկ շտապում են տեսնելու այդ վայրը:  Բեդվիները պատրաստ են հարյուրավոր կիլոմետրեր գնալ, որպեսզի  տեսնեն, թե խոտն ինչպե՞ս  է աճում:

Բեդվիները պարզապես չէին կարողանում այդտեղից հեռանալ: Նրանք խնդրեցին շտապեցնող հյուրընկալին.

-Սպասենք, մինչև ջուրը կտրվի:

1. Թագավոր Քլոդվիգն է կազմավորել Ֆրանկական թագավորությունը, 481 թ.:
2. Այդ թագավորները ունեին թագավորի տիտղոս, բայց իշխանություն չունեին:
3. Պիպին Կարճահասակն է
4. Իր թագավորությունը ձևավորվել է Արևմտյան Հռոմեական կայսրության տարածքում:
5. 843 թ., Ֆրանսիա, Գերմանիա,Իտալիա
6. Անտիկ, քրիստոնեական և բարբարոսական մշակույթներից առաջացավ ՙՙԿարոլինգյան Վերածննդի՚՚ մշակույթը: Նրանց կապում էր լատիներենը և եկեղեցին:
7. Նա Բրիտանիայից հրավիրված նշանավոր գործիչ էր: