Առաջադրանքներ

1) Գտեք կից անկյունների կիսորդներով կազմած անկյունը
180:2=90 º

2) K, L, M երեք կետերը գտնվում են մի ուղղի վրա: KL=6սմ, LM=10սմ: Որքան կարող է լինել KM հեռավորությունը: Կատարեք գծագիր յուրաքանչյուր հնարավոր դեպքի համար:
6+10=16
10+6=16

3) Գտեք կից անկյունները, եթե նրանց տարբերությունը 35⁰ է:

4)a ուղիղը A անկյան կողմերը հատում է P և Q կետերում: Կարո՞ղ են, արդյոք, երկու՝ AP և AQ ուղիղներն էլ լինել a ուղղին ուղղահայաց:

ոչ

5) Նկարում <AOB=50⁰, <FOE=70⁰: Գտեք AOC, BOD, COE և COD անկյունները:

<AOB+<BOC=<AOC
<FOE=<BOC=70⁰
50+70=120⁰
<AOC=120⁰
180-120=60⁰
<COD=60⁰
70+60=130⁰
<BOD=130⁰
<AOB=<DOE=50⁰
60+50=110⁰
<COE=110

6)Ըստ նկարի՝ գտեք 1, 2, 3, 4 անկյունները, եթե՝

ա) <2+<4=220⁰,

բ) 3(<1+<3)=<2+<4,

գ) <2-<1=30⁰:

ա) 220:2=110⁰
180-110=70⁰
բ)

7)O կետից տարված են OA, OB և OC ճառագայթները, ընդ որում՝ OB⊥OA:AOB և BOC անկյունների կիսորդներով կազմված անկյունը 75⁰ է: Գտեք BOC և AOC անկյունները:

1) Գրեք տրված միանդամի հակադիր միանդամը.

ա/ -6ab բ/ 3bc գ/ -8kcp դ/-p ե/ k զ/ 0 է/ -2.5 ը/ 18abx

2) Գտեք միանդամների արտադրյալին հավասար միանդամը.

a) 6a2b b) 8b2c4 g) 54c2e3 d) 42e5k2 e)20a3p3 z)42k3p3 e) 18a3b2c2 @) 24b3c3e2 t)35c5e5k j) 48e5k9p2 ja) 16k8p6x7 jb) 36p3x2y3

3) Գտեք միանդամների արտադրյալին հավասար միանդամը.

a) 44p4k2x b) 120x6y4 g) (-18)a3b d) 28b3c2 e)(-25)c4k3 z)63k3p6 e)a4x7 @) (-4 1/6)a4c4

4) Բարձացրեք աստիճան.

a) a4 b) b6 g)4a2 d)9b3 e) 16c4 z)25a2b2 e) 343a3b6 @) 81b4c2 t) 81c8e16 j) 32a10k15 i) 1/4a4 l) 9/16a4

Լրացուցիչ խնդիրներ

5) Երիտասարդ մասնագետը 1 տարվա աշխատանքի դիմաց պետք է ստանար 2600 դոլար և մեկ մեքենա։ Սակայն նա 8 ամիս անց դուրս եկավ աշխատանքից և ստացավ մեքենան և 1000 դոլար։ Որքա՞ն արժեր
մեքենան։

6) Եռանիշ թվերի քանակը քանի՞ անգամ է մեծ երկնիշ թվերի քանակից:

7)  Երեք կշռաքար այնպես ընտրի՛ր, որ դրանցով և նժարավոր կշեռքով հնարավոր լինի կշռել 1 կիլոգրամից մինչև 13 կիլոգրամ զանգված:

1.Կարդա’ հնդկական հեքիաթը, պատրաստվի’ր քննարկման եւ կատարի’ր առաջադրանքները։

Առաջադրանքներ
Ա) Հեքիաթում արտահայտված գաղափարն այն է, որ․
 ընկերոջը հյուրասիրելը կարևոր է
 միայն լավ ժամանակ անցկացնելով լավ ընկերներ չեն լինում
 ընկերոջը փորձելը լավ բան չէ
 կինը ամուսնու ամենաիմաստուն ընկերն է
 լավ ընկերը միշտ պատրաստ է օգնելու ընկերոջը
 լավ ընկեր լինել չի նշանակում իր մասին չմտածել։

Բ) Համաձայնե՛ք կամ մի՛ համաձայնեք ներկայացված մտքերի հետ՝ Ձեր պատասխանը
հիմնավորելով հեքիաթից դուրս գրված համապատասխան հատվածներով և Ձեր
վերլուծությամբ։
 Դհավալմուքհը նախօրոք գիտեր, որ առաջին ընկերը լավ ընկեր չէ, բայց անչափ
սիրում էր նրան։
Այո դա այդպես է:
 Դհավալմուքհը ամեն օր օգտվում էր հարուստ ընկերոջ ճոխ սեղանից, իմանալով, որ
նա այնքան էլ անկեղծ չէ։
Իմ կարծիքով նա սխալ էր անում,երբ այդքան հաճախում էր ընկերոջ տուն, մանավանդ իմանալով ,որ անկեղծ չէ:
 Կինն ասում էր, որ աղքատ ընկերը կարող էր ինչ-որ բանով հյուրասիրել, բայց չարեց
դա, և դա նշանակում է, որ այնքան էլ լավ ընկեր չէ։
Լավ ընկերը պարտավոր չի հարուստ լինել:
 Կինը այնքան էլ չէր վստահում ամուսնու ողջամտությանը։
Բոլոր կանայք էլ այդպես են:
Դհավալմուքհը այնքան էլ անկեղծ չէր աղքատ ընկերոջ հետ․ նա նրան չասաց
փորձության մասին։
Դե էլ ինչ փորձություն, որ պիտի ասվեր:

2.Ստեղծագործական աշխատանքի թեմաներ՝

«Երջանկությունն իմ պատկերացմամբ»

«Աշխարհի գույները»

«Ես չեմ կարող փոխել քամու ուղղությունը, բայց․․․»

Այլ։

2.Գործնական աշխատանք

1. Տրված գոյականներից նորերը կազմի՛ր` ուհի, ստան, ոց, ություն ածանցներով:

Հայ, դպիր, այգի, հնոց, բույր, ծառ, բժիշկ, պարսիկ:
Հայուհի,Հայաստան,հայոց,հայություն
Դպրոց,
Այգեստան
Հնություն
Բուրաստան
Ծառաստան
Բժշկուհի,բժշկություն
Պարսկուհի,Պարսկաստան,

2. Տրված բայերից  ածանցավոր գոյականներ կազմի՛ր և ածանցներն ընդգծի՛ր:

Նկարել-նկարչություն,նկարիչ,
 գրել-գրող,գրիչ,
 զարթնել-զարթուցիչ
 թափել-թափոն
 ուսուցանել-ուսուցիչ
 քերել-քերիչ
 վարել-վարորդ
 հաճախել-հաճախորդ
 բախել-բախում
հնչել-հնչողություն
վազել-վազորդ

3.Տրված գոյականակերտ ածանցներից յուրաքանչյուրով երկու գոյական կազմի՛ր և գրի՛ր, թե ո՛ր բառերից կազմեցիր:

դնել (դիր) — դրածո, պարսավել — պարսավանք:

Անք, ցի, ածո, ք, ուկ, իք, իչ, ու, ան, իկ, պան, ստան, ուհի:
մարզվել-մարզանք
Երևան-երևանցի
պահել-պահածո
վազել-վազք
քսել-քսուկ
կարծել-կարծիք
գիր-գրիչ
մահ-հետմահու
փակել-փական
մարդ-մարդիկ
այգի-այգեպան
ծառ-ծառաստան
վարդ-Վարդուհի

4. Տրված արմատներով բաղադրյալ (բարդ և ածանցավոր) բառեր կազմի՛ր` դրանք դնելով նոր բառերի սկզբում, մեջտեղում և վերջում:

Ուղի, ուղիղ, աղտ, ախտ, ուղտ, ախտ, թիռ, թրջ(ել):
ուղեծիր,անուղի,երթուղի
Ուղղագրական,անուղղակի,
Աղտոտված, ,
ուղտագնաց,անուղտ,
ախտահարել,փտախտ
թռչուն,ինքնաթիռ
թրջոց,

Գործնական աշխատանք

1. Յուրաքանչյուր շարքից առանձնացնել հոմանիշ բառերի 6 զույգ:

 Ա. Ընչաքաղց-անկշտում
զգաստ-զգոն
լիովին-ամբողջապես
գթալ-կարեկցել
ժրաջան-ջանասեր
ամբոխ- բազմություն

Բ.Լուրթ-կապտագույն
համամիտ-համակարծիք
տոկուն-կայուն
հաղթանդամ-մեծամարմին
ստահակ-խարդախ
ալևոր-զառամյալ

Գ) զեփյուռ-սյուք
ճգնել-ջանալ
պերճ-շքեղ
ձանձրալի-տաղտկալի
ճիրան-մագիլ
մեծանուն- անվանի

2. Բաց թողնված տեղերում գրել տրված բառերը:

Եղյամն էր սնկի գլուխն արծաթում,

Մրսում էր կարծես վայրի նշենին

Հանգստանում էր հողմը բացատում`

Ականջն ամպրոպի ազդանշանին:

(նշենի, ամպրոպ, բացատ, սունկ,)   

3. Դարձվածքների իմաստն արտահայտել մեկ բառով:

Ա. Լուն ուղտ դարձնել- ուռճացնել

Բ. Շունչ տալ-փրկել

Գ. Սիրտ անել-համարձակվել

Դ. Լույս սփռել-լուսավորել

4. Տրված դարձվածքներով նախադասություններ կազմի՛ր:
Աչքերով ուտել, խելքը ուտել, լույս աշխարհ գալ, գիշերը ցերեկ անել, գլխի ընկնել, ծակուծուկ մտնել:
Աղքատ երեխան աչքերով կերավ խանութում դրված քաղցրավենիքը:
Կինը ամուսնու խելքը արդեն կերել էր:
Ես լույս աշխարհ եկա մայիս 15-ի գիշերը :
Նախագիծը ավարտելու համար ուսանողը գիշերը ցերեկ էր անում :
Նա գլխի ընկավ ,թե ես ինչ նկատի ունեի:
Գողը տան ամբողջ ծակուծուկը մտել էր:

5. Տրված արտահայտություններից յուրաքանչյուրով երկու նախադասություն կազմի՛ր` դրանք գործածելով

ա) ուղիղ իմաստով,
բ) որպես դարձվածք:
Ձեռքով անել, աչքը մտնել, ձեռք մեկնել, (ինչ-որ բանի) տակ մտնել:
Ես գնալուց առաջ ձեռքով հաջողություն արեցի իմ ընկերոջը:
Փոշին աչքս մտավ աշխատանքի ժամանակ:
Ես երբ կատարեմ այդ դժվար աշխատանքը , ապա տնօրենիս աչքը կմտնեմ:
Տղաները ձեռքերը մեկնած պահում էին պարանը:
Մեր խումբը որոշեց,որ այս դժվար պահին ձեռք մեկնի կարիքավորներին:
Փիսոն մտավ սեղանի տակ:
Հսկայական ծախսերի տակ մտավ այդ գործարարը:

1․ Ի՞նչ է ուսումնասիրում հասարակական աշխարհագրությունը։ /0,5 միավոր/ բնակչության և տեսության տեղաբաշխման օրինաչափությունը

2․ Նշե՜լ սխալ տարբերակը․

Աշխարհագրության մեջ պետությունները խմբավորում ենք ըստ․ /0,5 միավոր/

• տարածքի
• բնակչության թվի
• աշխատանքային ռեսուրսի
• աշխարհագրական դիրքի

3․ Լրացնել նախադասությունները։ /1 միավոր/

Աշխարհի պետությունները ըստ պետական կառավարման ձևի լինում են հանրապետություն և միապետություն։ Գոյություն ունի հանրապետության երկու տեսակ նախագահական և խորհրդարական ։Նախագահական հանրապետությունում նախագահն ընտրվում է ժողովրդի կողմից պարբերաբար կատարվող ընտրության միջոցով։ Խորհրդարանական հանրապետության դեպքում նախագահն ընտրվում է խորհրդարանի կողմից։

4․Ո՞ր պնդումն է ճիշտ.   /0,5 միավոր/

1. Աշխարհի երկրների մեծ մասը կառավարման ձևով միապետություն է:
2. Նախագահական հանրապետությունում երկրի նախագահն ընտրվում է պառլամենտի (խորհրդարանի) կողմից:
3. Աշխարհի երկրների ճնշող մեծամասնությունը տարածքային կառուցվածքով ունիտար (միացյալ) են:
4. Դաշնային պետության տարածքային միավորներն ունեն բացարձակ պետա­կան անկախություն:

5․ Երկրագնդի վրա կամ դրա որևէ տարածքում բնակվող մարդկանց ամբողջությունը կոչվում է.     /0,5 միավոր/

1. ռասա
2. ազգ
3. աշխատանքային ռեսուրս
4. բնակչություն

6․ Կրոնապետություն է.        /0,5 միավոր/

1. Մոնակոն
2. Թուրքիան
3. Մեծ Բրիտանիան
4. Վատիկանը

7․ Աշխարհում բնակչության մեծ կուտակումներ ունեցող գլխավոր արեալներից չէ. /0,5 միավոր/

1. Ավստրալիան
2. Արևմտյան Եվրոպան
3. Արևելյան Ասիան
4. ԱՄՆ–ի հյուսիս–արևելքը

8․ Բնական շարժի հետևանքով սերունդների հերթափոխման գործընթացը կոչվում է.  /0,5 մ0իավոր/

1. բնակչության կազմ
2. բնակչության բնական աճ
3. բնակչության մեխանիկական շարժ
4. բնակչության վերարտադրություն

9․Երկրի տարածքը 40 հազ. կմ² է, բնակչության թիվը` 6 մլն մարդ: Բնակչության միջին խտությունը կլինի.        /0,5 միավոր/

1. 150 մարդ/կմ²
2. 200 մարդ/կմ²
3. 100 մարդ/կմ²
4. 180 մարդ/կմ²

10․ Ի՞նչ է ժողովրդագրական պայթունը․ /1 միավոր/

ԲՆակչության կտրուկ աճն է , երբ ծնելիությունը բարձր է ,իսկ մահացությունը ցածր:————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————

11․ Ի՞նչ ժողովրդագրական քաղաքականություն  իրականացնում զարգացած և զարգացող երկրները․ /1 միավոր/ 

Պետությունը խրախուսում է բազմազավակությունը, նշանակում է նպաստներ, տալիս է տարբեր արտոնություններ։————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————

12․   Ի՞նչ է բնակչության վերարտադրությունը․ /1 միավոր/
Բնակչության բնական շարժի ցուցանիշներն է——————————————————————————————————————————

13․ Ի՞նչ է միգրացիան․/1 միավոր/
Այն երևույթն է ,երբ լքում են իրենց երկիրը————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————

14․ Թվարկե՜լ միգրացիայի դրդապատճառները․ /1 միավոր/

Միգրանտները փնտրում են սոցիալական և տնտեսական հնարավորություններ ուրիշ երկրներում: ————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————————

**Կարդացե՞լ ես դասը։ Հարցեր տեսական մասից

ա․ Ի՞նչ է ցույց տալիս a^k -ը։ Նշի՛ր a-ի և k-ի նշանակությունը։
a-հիմք և k-աստիճանացույց
բ․ Ինչի՞ է հավասար a-ի առաջին աստիճանը։
ա
գ․ Արտադրյալի տեսքով ներկայացրու a³-ը։
a²*a=a³
դ․ Բեր երկու հակադիր միանդամների օրինակ։
5abc -5abc

1) Պարզեցրեք միանդամի գրառումը՝ օգտագործելով աստիճանը.

ա) aba=a²b       բ) kpppkp=k²p⁴     գ) 3abab=3a²b²    դ) 7xxyyyyx=7x³y⁴

ե) ababa=a³b²   զ) 3a2a3a=18a³     է) a³a⁴=a7      ը) a²a³a⁵=a10

2)   Գտեք միանդամների արտադրյալին հավասար միանդամը.

a)44p4k3 b)120x6y4 g)(-18)a3b d)36b3c2

3)  Բարձացրեք աստիճան.

a)a4 b)b9 d)8b3 e)16c4 z)25a2b2

4) Գրառեք՝

ա) a-ի խորանարդի և b-ի քառակուսու արտադրյալը:a3 b2

բ) a-ի քառակուսու և b-ի կրկնապատկի արտադրյալը:a2*b4

գ) a-ի խորանարդի և b-ի քառակուսու եռապատիկի արտադրյալը:a3b6

դ) a-ի քառակուսու կրկնապատիկի և a-ի խորանարդի արտադրյալը:a4a3

Լրացուցիչ առաջադրանքներ

5) Գտեք միանդամների արտադրյալին հավասար միանդամը.

a)(-25)c4k3 b)42k3p8 g)(-56)p4x7 d)(-250)x6y4

6) Բարձացրեք աստիճան.

a)343a3b6 b)81b4c2 g)1/9a4 d)27/64a6

7) Տրված միանդամը ներկայացրեք մեկ այլ միանդամի քառակուսու տեսքով.

a) (5a)² b) (7b)² g)(4c²)²
d)(9e³)² e)(8k⁴)² z)(1/7p⁴)²
e)(3/2a5x6)² y)(5/3b6y5)²

8) Բալից խյուս պատրաստելիս 18/100 -ը թափոն է դառնում: Որքա՞ն բալ պետք է վերցնել 17.22 տոննա խյուս ստանալու համար:

1*Ավազը խառնվել է փայտի թեփի հետ:Առաջարկե՛ք եղանակ, որի միջոցով հնարավոր է այդ
խառնուրդի բաղադրամասերն առանձնացնել:

Կարելի է ջրի մեջ լցնել ավազը , քանի որ այն ծանր է , ապպա կիջնի հատակին, իսկ թեփը կբարձրանա ջրի վրա:

2* Ունենք ջուր և ծծմբի  (IV) օքսիդ (H2O,SO2):

Գրել այս 2 նյութի

.ֆիզիկական հատկությունները(ագրեգատային վիճակը (գազ, հեղուկ, պինդ), գույնը, հոտը, համը, խտությունը, ջերմահաղորդականությունը, էլեկտրահաղորդականությունը, հալման եւ եռման ջերմաստիճանները, լուծելիությունը ջրում եւ այլ լուծիչներում)

ջուր .
ագերգատային վիճակ-հեղուկ,
գույն-անգույն
հոտ-չունի
համ-չունի
խտություն-1.00
լուծելիությունը ջրում եւ այլ լուծիչներում-չունի
ջերմահաղորդականությունը-ունի
էլեկտրահաղորդականություն-չունի
հալման եւ եռման ջերմաստիճանները- 0 °C և 100 °C



ծծմբի  (IV) օքսիդ
ագերգատային վիճակ- գազ,
գույն-անգույն
հոտ-սուր հոտ
համ-չունի
խտություն-0,002927 գ/սմ³
լուծելիությունը ջրում եւ այլ լուծիչներում-լուծվում է
ջերմահաղորդականությունը-չունի
էլեկտրահաղորդականություն-չունի
հալման եւ եռման ջերմաստիճանները- -104 և 14

Կարդա’, կատարի’ր առաջադրանքները։

Խորխե Բուկայ. «Չեմ կարողացել, չեմ կարողանում ու երբեք էլ չեմ կարողանա»

Երբ ես փոքր էի, պաշտում էի կրկեսը, և կրկեսում ամենից շատ գազաններն էին ինձ դուր գալիս: Ինձ հատկապես փիղն էր գրավում, որը, ինչպես հետո իմացա, նաև մյուս երեխաների սիրելին էր:

Ներկայացման ժամանակ այդ հսկայական վայրի կենդանին ցուցադրում էր իր անասելի քաշը, ուժը, չափսերը… Բայց իր ելույթից հետո մինչև հաջորդ ելույթի սկիզբը նա շղթայված էր, շղթայի մի ծայրը կապված էր փղի ոտքին, իսկ մյուսը` գետնի մեջ խրված ցցին:
Այն ընդամենը փայտի մի կտոր էր, որ միայն մի քանի սանտիմետր էր խրված հողի մեջ: Չնայած շղթան հաստ էր և ամուր, ինձ համար ակնհայտ էր, որ այդպիսի կենդանին, որն ընդունակ է ծառեր արմատախիլ անելու, հեշտությամբ կարող էր այդ ցիցը հանել ու փախչել:
Ինձ համար հանելուկ էր մնացել` ի՞նչն էր նրան պահում, ինչո՞ւ նա չէր փախչում:
Երբ դեռ հինգ-վեց տարեկան էի, հավատում էի մեծահասակների իմաստնությանը: Չեմ հիշում` այս հարցերը ես տվեցի ուսուցչի՞ս, հայրիկի՞ս, թե՞ հորեղբորս: Նրանցից մեկն ինձ բացատրեց, թե փիղը չի փախչում, քանի որ  վարժեցված է:
Այդ ժամանակ ես տվեցի միանգամայն ակնհայտ հարց. «Եթե փիղը վարժեցված է, էլ ինչո՞ւ են նրան շղթայում»:
Հիշում եմ, որ ոչ մի բավարար պատասխան չստացա: Ժամանակի ընթացքում մոռացա փղին էլ, նրա հետ կապված հարցերն էլ և այդ մասին հիշում էի միայն մարդկանց շրջապատում, ովքեր գոնե մեկ անգամ այդ հարցն իրենց տվել են:
Մի քանի տարի առաջ հայտնաբերեցի, որ, հուրախություն ինձ,  բավականին խելացի մի մարդ գտել է հարցի պատասխանը` կրկեսային փիղը չի փախչում, որովհետև նա մանկուց կապված է նմանատիպ ցցի:
Աչքերս փակեցի և պատկերացրի ցցին կապված նորածին անպաշտպան փղին: Վստահ եմ, որ այն ժամանակ փղիկն ամբողջ ուժով ձգվել է` փորձելով ազատվել: Բայց, չնայած  ջանքերին, ոչինչ չի ստացվել, քանի որ ցիցն այն ժամանակ բավականին ամուր է եղել:
Պատկերացնում էի, թե ինչպես է նա երեկոյան ուժասպառ ընկնում, իսկ առավոտյան փորձում նորից ու նորից… Մինչև, իր համար սարսափելի մի օր, նա հնազանդվել է իր ճակատագրին՝ ընդունելով սեփական անզորությունը:
Այդ հսկա և հզոր փիղը կրկեսից չի փախչում, քանի որ խեղճը կարծում է, թե չի կարող:
Նրա հիշողության մեջ մնացել է անզորության այն զգացողությունը, որն ապրել է ծնվելուց անմիջապես հետո:
Եվ ամենավատն այն է, որ այդ հիշողությանը նա երբեք չի կասկածում:
Նա այլևս երբեք չի փորձել իր ուժը կիրառել:
-Այսպիսին է կյանքը, Դեմիան: Բոլորս էլ ինչ-որ բանով նման ենք կրկեսի փղին. այս կյանքում մենք կապված ենք հարյուրավոր ցցերի, որոնք սահմանափակում են մեր ազատությունը:
Ապրում ենք` համարելով, որ «չենք կարող» անել բազում գործեր, ուղղակի, որովհետև, շատ վաղուց, երբ դեռ փոքր էինք, փորձել ենք ու չենք կարողացել:
Այն ժամանակ վարվել ենք այս փղի նման, մեր հիշողության մեջ գրանցել ենք այսպիսի հրահանգ. «Չեմ կարողացել, չեմ կարողանում և երբեք չեմ կարողանա»:
Մենք մեծացել ենք այս հրահանգով, որն ինքներս ենք մեզ տվել, և դրա համար էլ երբեք չենք փորձել ցիցը հանել:
Երբեմն, շղթայի ձայնը լսելիս, հայացք ենք ձգում ցցին և մտածում.
Չեմ կարողանում և երբեք էլ չեմ կարողանա:
…. Եվ միակ ձևը պարզելու, որ դու  կարող ես ինչ-որ բանի հասնել, նոր փորձ անելն է, որի մեջ կներդնես քո ամբողջ ոգին:

Հարցեր և առաջադրանքներ:
1.Ինչի՞ մասին է պատմվածքը:Կենդանիների գերության մասին
2.Ի՞նչ է սովորեցնում այս ստեղծագործությունը:
Պետք է հավատալ սեփական ուժերին:
3.Նմա՞ն ես այդ փղիկին:
ոչ
4.Բառարանի օգնությամբ գտիր տրված բառերի հոմանիշները` հսկայական-մեծ,խոշոր, ամուր-պինդ, ակնհայտ-բացահայտ, անասելի-անլուր, խելացի-գիտուն,իմաստուն, ջանք-աշխատանք, բազում-շատ:

5. 5-7 նախադասությամբ գրավոր մեկնաբանի’ր հետեւյալ հատվածը։

«Բոլորս էլ ինչ-որ բանով նման ենք կրկեսի փղին. այս կյանքում մենք կապված ենք հարյուրավոր ցցերի, որոնք սահմանափակում են մեր ազատությունը:
Ապրում ենք` համարելով, որ «չենք կարող» անել բազում գործեր, ուղղակի, որովհետև, շատ վաղուց, երբ դեռ փոքր էինք, փորձել ենք ու չենք կարողացել:
Այն ժամանակ վարվել ենք այս փղի նման, մեր հիշողության մեջ գրանցել ենք այսպիսի հրահանգ. «Չեմ կարողացել, չեմ կարողանում և երբեք չեմ կարողանա»:
Մենք մեծացել ենք այս հրահանգով, որն ինքներս ենք մեզ տվել, և դրա համար էլ երբեք չենք փորձել ցիցը հանել»:

Վարժություն 1։ Արտագրե՛լ՝ ըստ անհրաժեշտության լրացնելով մեկ կամ
կրկնակ բաղաձայն։
Անդորր, բալլադ, պտտահողմ, բերրի, տարատեսակ, մրրիկ (հողմ), մրիկ
(հացաբույսերի հիվանդություն), տարրական, տոննա, բջջային, սովալլուկ,տարորոշել, այբենական, երեսրբիչ, երրորդ, հինգերորդ, չորրորդ,
անդորագիր, հո….ասուն, ունևոր, հովվական, հովանոց, ուղղակի։

Վարժություն 2։ Արտագրե՛լ՝ ըստ անհրաժեշտության լրացնելով բաց
թողած տառերը (նաև կրկնակ)։
Քարի մշակման վարպետությունը միջնադարյան Հայաստանում առավել
հարուստ ձևով է արտահայտվել խաչքարերի արվեստում։ Պահպանելով կանոնի վերածված կառուցվածքը՝ խաչքարերի հարդարանքի մեջ, տասնմեկերորդ
դարից սկսած, գերիշխող են դառնում երկրաչափական-գծային ու բուսական
բարդ հյուսվածքավոր զարդանախշերը։ Ընդ որում, բեկվող գիծը,
ստեղծելով երկրաչափական կոնկրետ պատկեր, չի ընդհատվում նույնիսկ այն
դեպքում, երբ դադարում է ուղղաձիգ լինելուց և ներփակվում մի այլ
երկրաչափական ձևի մեջ (շրջանակ, քառանկյունի)։ Դրանց օրինաչափ
հաջորդականությունն ու շաղկապվածությունը, ստեղծելով որոշակի ռիթմ,
եզրագծում են խաչքարը։ Գծային հյուսվածքը թվում է անսկիզբ-անվերջ, իր
շարժման ընթացքի մեջ փոխակերպվում մի ձևից մյուսը՝ չսահմանագծելով
սկիզբն ու ավարտը։ Այս պարագայում զարդապատկերը իր անընդմեջ
հյուսվածքի շնորհիվ դառնում է անսահմանության ու հավերժականության։